Op het symposium 'Alle leerlingen bij de les' hebben we de deelnemers gevraagd naar aanleiding van de verschillende bijeenkomsten een delfsblauw tegeltje in te vullen met een tip, idee of wijsheid.
Dit heeft geleid tot een mooi overzicht

Presentaties symposium te downloaden

Opening door Anita Blonk
Anita Blonk is lector bij het Fontys Opleidingscentrum Speciale Onderwijszorg. Ze voert praktijkonderzoek uit met als doel het handelen van professionals effectvoller te maken en maakt deel uit van het Nederlandse kennisnetwerk (SW)PBS. Anita Blonk geeft een korte schets van (SW)PBS en de meerwaarde daarvan. Uitgangspunt zijn gedeelde waarden die leiden tot het gewenste leergedrag op school.  Download presentatie  en lees het verslag van WIlfred Rubens over de presentatie

O, die verleidelijke technologie! – Wilfred Rubens
De laatste jaren hebben jongeren massaal de beschikking gekregen over krachtige mobiele technologie.
Binnen het onderwijs zijn we vaak geneigd deze apparaten te verbieden. Jongeren kunnen immers vaak de verleiding niet weerstaan om smartphones, laptops en tablet pc's voor andere doelen te gebruiken dan voor leren. Maar is dat wel een verstandige strategie? Zijn er alternatieven? Zie de blog van Wilfred over zijn presentatie

Hoe vergroot ik motivatie bij studenten? – Patrick Koning
 “Niks is erger dan naar je klas lopen en te weten dat de kinderen geen zin hebben. En wat is het geweldig als je beseft dat je als docent de  motivatieproblematiek in eigen hand hebt.”, aldus Robert Marzano(onderwijskundige en grondlegger van ‘Wat werkt in de klas’).
In deze workshop wordt het begrip motivatie uiteengerafeld in concrete tips die u in de klas kunt inzetten. U krijgt inzicht in welke tips u al bewust inzet en welke tips u kunt toevoegen aan uw eigen pedagogisch/didactisch repertoire.
De presentatie staat op de weblog van Patrick.

Hoe stop je ongewenst gedrag in mijn klas? – Imre Mutsaers
Hoe stop je ongewenst gedrag in de klas? Welke vormen van dit zogenaamde STOPgedrag zet je in bij welk ongewenst gedrag? En hoe zorg je ervoor dat je hierbij de rest van de klas niet uit het oog verliest? In deze workshop worden ‘lastige situaties’ uitgespeeld met trainingsacteurs, waardoor u als deelnemer aan de workshop de gelegenheid krijgt om hiermee te oefenen. Vanuit deze oefensituatie krijgt u feedback op uw handelen van de overige deelnemers, de trainingsacteurs en de trainer.

PBS en het stimuleren van gewenst gedrag vanuit waarden  - Ineke Beumer of Cilia de Jong
PBS geeft verschillende handvatten om het gewenste gedrag van leerlingen te stimuleren vanuit gemeenschappelijke waarden. We gaan uit van een eigen top-3 van probleemgedrag van leerlingen en bespreken hoe dit gedrag met de PBS-aanpak te voorkomen en corrigeren. Resultaat zijn praktische handvatten om effectief om te gaan met probleemgedrag van leerlingen. Download presentatie

Een voorbeeld uit de praktijk – Sandra Antonie (ROC Zadkine) en Ineke Beumer
Het team ICT BOL-2 van Zadkine heeft gekozen voor een teambrede aanpak om een positief leerklimaat te realiseren. Het team heeft er o.a. voor gekozen om structureel aandacht te besteden aan het sociaal emotioneel leren van leerlingen en de nadruk te leggen op het stimuleren van gewenst gedrag. Een van de docenten van dit team vertelt wat deze aanpak inmiddels heeft opgeleverd. Vanuit dit praktijkvoorbeeld leggen we de relatie met PBS en uw eigen ervaringen.  Download presentatie 

Effectief handelen = systematisch handelen – Peter LoonenAls ervaren docent kun je in de meeste situaties effectief handelen, bijvoorbeeld als het gaat om het realiseren van een positief leerklimaat. Maar wat doe je als je interventies onvoldoende effect blijken te hebben? En hoe weet je zeker dat jouw interventie het meest effectief is? Binnen PBS wordt op een systematische wijze een probleem geanalyseerd, de beste oplossing gekozen en wordt bekeken of deze oplossing ook daadwerkelijk het gewenste effect heeft gehad. Deze wijze van werken is ook toepasbaar binnen een team, zodat snel en effectief gekozen kan worden voor een gezamenlijke aanpak van gedragsproblemen van leerlingen. Download presentatie

Artikelen:

Een positief leerklimaat dankzij Positive Behavior Support (PBS)

Een positief onderwijsleerklimaat: 5 oplossingsgerichte tips

Een positief leerklimaat: klimaatschaal (vragenlijst)

Symposium positief leerklimaat 24 april 2012

Alle leerlingen bij de les!

Samen werken aan een positief leerklimaat

Samen met de School voor de Toekomst van het Koning Willem I College organiseren we op dinsdag 24 april het symposium ‘Alle leerlingen bij de les’, met als thema: samen werken aan een positief leerklimaat.

Tijdens het symposium willen we onderzoeken welke interventies effectief bijdragen aan een positief leerklimaat. Tevens presenteren we een in de praktijk bewezen aanpak, (School-wide) Positive Behavior Support ((SW)PBS), om dit op een systematische en teambrede manier te doen.

Meer informatie vind je in de symposiumfolder

Verschillende presentaties zijn hier binnenkort te downloaden

Docentendag bedrijfstakgroep Handel & Mode 28 maart 2012

Mooie adviezen op de docentendag Handel & Mode

‘Er is geen gezagscrisis, maar een leercrisis’

Artikel op de website hetkind.org van Jan Fasen, voorzitter van de centrale directie van het Connect College.

Jan Fasen is kritisch over het politieke en maatschappelijke debat over onderwijs. Naar zijn idee moet het niet langer over de huidige onderwijsstructuur gaan, maar over leren en vooral over leren in de 21e eeuw door onze leerlingen. Leiderschap is nu nodig zowel van schoolleiders als van leraren.

http://hetkind.org/2011/12/08/jan-fasen-er-is-geen-gezagscrisis-maar-een-leercrisis/

Filmpjes over SWPBS

Op de site van Leraar24 is een dossier gemaakt over SW-PBS (School Wide Positive Behavior Support).

SWPBS is gericht op het creëren van een omgeving die het leren bevordert en gedragsproblemen voorkomt. Dit begint bij het gezamenlijk formuleren van de waarden die de school belangrijk vindt.
Sinds 2008 houdt men zich ook in Nederland bezig met SWPBS

Op de site staan ook enkele filmpjes

http://www.leraar24.nl/dossier/3142

Frans de Wilde: ‘Mijn leerlingen zijn mijn grootste kunstwerken’

‘Leerlingen moeten niet het gevoel krijgen dat je als docent maar wat doet’, aldus Frans de Wilde.

Frans is docent CKV bij het Bredero Beroepscollege. CKV draait om het ontwikkelen van een eigen smaak, als onderdeel van de persoonlijke ontwikkeling van de leerling. Frans leert leerlingen bewust te maken van de dingen die ze waarnemen en dat vervolgens te kunnen uitdrukken. Daarbij is het het creëren van een veilig en productief klimaat noodzakelijk. Op basis van zijn eigen programma en vanuit een juiste sfeer laat hij leerlingen groeien. Hoe hij dat doet vertelt hij in zijn bijdrage.

Publicatie Ruud de Moor Centrum: Leerlingen leren motiveren

Het Ruud de Moor Centrum van de Open Universiteit heeft een publicatie uitgebracht over het motiveren van leerlingen: 'Leerlingen motiveren: een onderzoek naar de rol van leraren
Aan de hand van de zelfdeterminatietheorie van Ryan en Deci wordt het vraagstuk onderzocht. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar hoe leraren leerlingen kunnen motiveren maar ook hoe zorg je ervoor dat leraren gemotiveerd zijn.
Meer informatie over de publicatie (publicatie is op die pagina ook te downloaden)

Een wezenlijk gesprek over Bumpy Moments in de dagelijkse onderwijspraktijk

Carlos van Kan (Expertise centrum beroepsonderwijs ecbo) houdt een interactieve sessie op het symposium waarin  een werkwijze wordt geïntroduceerd die docenten helpt hun doeloriëntaties in hun dagelijkse lespraktijk te onderzoeken en verder te ontwikkelen.

In deze werkwijze vormen bumpy moments (mini dilemma’s) in de dagelijkse interacties met leerlingen/ studenten/ deelnemers de aanleiding voor een diepgaand gesprek. Dit gesprek cirkelt rond de vraag wat leraren/ docenten ten diepste in het belang van de leerlingen/ studenten/ deelnemers/ aan hun onderwijs vinden. In deze bijdrage staat het waarom in plaats van het hoe van het onderwijs centraal.

Lees meer over het onderzoek van Carlos naar doeloriëntaties van docenten.

Waarderend-onderzoekend in gesprek

Saskia Tjepkema (Kessels & Smit, The Learning Company) zal in haar bijdrage deelnemers kennis laten maken met Appreciative Inquiry.

Appreciative Inquiry, oftewel waarderend onderzoek, is een manier van praten en kijken die mensen verbindt en ideeën en energie geeft voor ontwikkeling en groei. In de workshop van Saskia ligt de nadruk op het ervaren van een waarderend-onderzoekend gesprek. Als deelnemer doe je een mini-waarderend onderzoekje met een collega-deelnemer en ontdekt zo manieren om je eigen school- of klasklimaat verder te versterken. En/of om meer gebruik te maken van de talenten van leerkrachten en leerlingen. Tegelijk doe je ervaring op met deze manier van ‘in gesprek gaan’, die je ook in de eigen organisatie kan benutten. 

Lees meer over de waarderende benadering op http://www.lerendoorwaarderen.nl/

Hoe bereik je jongeren die vastgelopen zijn in een reguliere scholing of werksituatie?

Alice ter Brugge (ROC van Twente / Aka) zal op het symposium vertellen over de projecten 'Scoren door Scholing' en 'Assist'. De projecten zijn gericht op jongeren die vastgelopen zijn in een reguliere school of werksituatie.

Veel van de jongeren hebben een afgebroken vooropleiding, meestal op vmbo-niveau. Soms spelen daarbij cognitieve beperkingen een rol en soms heeft een jongere er gewoon moeite mee om een keuze te maken. Maar over het algemeen zijn deze jongeren vastgelopen vanwege gedragsproblemen. Deze doelgroep heeft een grote afstand tot de arbeidsmarkt en is maatschappelijk en sociaal kwetsbaar. 

De projecten zijn erop gericht dat jongeren succeservaringen opdoen tijdens het leren. Elke vorm van succes, hoe klein ook, is motiverend. Er wordt uitgegaan van wat een deelnemer kan. Daarop wordt verder gebouwd. Hierdoor voelt de deelnemer zich gewaardeerd. Dit is nodig voor een positief zelfbeeld. Van echt leren is echter alleen sprake als het initiatief tot leren bij de deelnemer zelf gelegd wordt. De deelnemer moet zichzelf verantwoordelijk voelen voor zijn eigen leerproces. Leren moet een uitdaging zijn.

Lees meer over de projecten en deze symposiumbijdrage in het overzicht van alle bijdragen (pag. 6)

Een positief leerklimaat; een kwestie van omdenken

Jan Lauwrens Haisma, adviseur en trainer OAB Dekkers

Via een tweet van @onderwijs werd ik gattendeerd op het werk van Jelmer Evers (@jelmerevers). Hij hanteert het principe van ‘Flipping the classroom’.

Geïntegreerd door deze leuke term ging ik eens op zoek naar de uitwerking achter dit idee. En hoe meer ik er mee bezig was, hoe meer ik werd gegrepen door de eenvoud en de kracht van het idee. Een letterlijke uitwerking van andersom denken: breng de les in de klas bij de leerling en haal het huiswerk van de leerling in de klas.

Lees verder

Interview met docent van het jaar met verwijzingen naar een positief leerklimaat

In de NRC van 4 oktober 2011 is met de titel 'Dit gaan we doen. Structuur helpt' een interview te lezen met Susanne Winnubst, docent van het ROC A12 en uitverkozen tot docent van het jaar. In het interview geeft zij een aantal prachtige verwijzingen naar een positief leerklimaat. Structuur, zichtbaar zijn en zonder oordeel zijn komen als belangrijke waarden naar voren in het verhaal van Susanne Winnubst. En daarmee levert zij ons inziens een belangrijke bijdrage aan een positief leerklimaat.

Op http://www.leraar24.nl/video/3004 is een filmpje over haar te vinden.

Een fundament voor het ontwerpen van talentgericht onderwijs

Jan Lauwrens Haisma, adviseur en trainer OAB Dekkers

Onderwijs dat zich richt op de talenten van de mensen die dat onderwijs volgen….steeds meer hoor je en lees je erover.
Voor mij persoonlijk geldt dat ik, nu eenmaal de schellen van de ogen zijn gevallen, steeds meer tot de ontdekking kom hoe ik mijzelf en de mensen met wie ik werk wellicht te kort doe door uit te gaan van tekorten. De eerlijkheid gebied mij te zegen dat ik het kijken naar talenten van mensen en die talenten ten volle te gebruiken nog niet zo makkelijk vind.
Langzamerhand merk ik dat ik het steeds beter kan. En wat is daar de oorzaak van?
Lees verder

Woordenwolk

De folder over het symposium wordt deze week landelijk verspreid.
Prominent op de voorkant staat een woordenwolk met allerlei thema's en begrippen die aan bod komen op het symposium.

Elke bijdrage heeft betrekking op 1 of enkele van de vijf centrale thema's:
- waarden en behoeften
- gedrag
- faciliteiten
- verbinding
- structuur
Lees meer over deze thema's en wat wij verstaan onder een positief leerklimaat

Vijf oplossingsgerichte tips voor een positief onderwijsleerklimaat

Ineke Beumer formuleert vijf oplossingsgerichte tips voor een positief onderwijsleerklimaat.

1. Werk doelgericht, gericht op de toekomst
2. Leg reeds contact met de leerling bij binnenkomst in het lokaal
3. Geef veel complimenten en positieve feedback
4. Gebruik oplossingsgerichte taal
5. Als iets werkt, doe daar meer van. Als iets niet werkt, doe dan wat anders.

U kunt een uitwerking van de tips downloaden
http://www.oabdekkers.nl/images/stories/documenten/eenpositiefleerklimaat5oplossingsgerichtetips.pdf

Bijdragen op ons symposium

Momenteel zijn we druk bezig met het vastleggen van de bijdragen aan ons symposium.
Over een week of 2 is de folder met bijdragen gereed.

Een voorproefje van bijdragen aan ons symposium:

• Praktijkvoorbeelden over hoe een positief leerklimaat in de school en in de klas wordt gecreëerd (o.a. Amarantis, ROC Tilburg, NOVA College, Fontys).
• Inleiding door prof. Joseph Kessels over het werken aan een positief en waarderend leerklimaat
• Fontys Lector Anita Blonk over School Wide Positive Behavior Support (SWPBS).
• Architecten over de invloed van een gebouw op een positief leerklimaat.
• Saskia Tjepkema (Kessels & Smit) over appreciative inquiry (AI).
• Bekroonde leerbedrijven en praktijkopleiders over positief opleiden.
• Voorbeelden van projecten tegen schooluitval en succesvolle samenwerking met de omgeving.
• Ervaringsverhaal over het project Challenge Day (bekend van het tv-programma ‘Over de streep’).
• Workshops over o.a. de invloed van taal, het voorkomen van agressief gedrag en talentgericht communiceren.
• Individuele coaching door ervaringsdeskundigen op basis van een eigen ingebracht thema/casus.

Een positief leerklimaat dankzij de oplossingsgerichte benadering

Ineke Beumer heeft een artikel geschreven over hoe een oplossingsgericht benadering kan bijdragen aan een positief leerklimaat.

De oplossingsgerichte benadering is voortgekomen uit vele jaren van leren, experimenteren en
praktijkgericht onderzoek. De effectiviteit van de methode is meermalen aangetoond.
Uit allerlei onderzoek is gebleken dat een ondersteunende aanpak beter werkt dan een straffende aanpak. De oplossingsgerichte benadering sluit hierop aan en is daarom bij uitstek geschikt voor het realiseren van een positief leerklimaat. De aanpak is gebaseerd op enkele fundamentele overtuigingen die gebaseerd zijn op respect voor docenten en leerlingen.

Download het artikel

Oratie prof. dr. Monique Volman: Kennis van betekenis. Betrokkenheid als kwaliteit van leerprocessen en leerresultaten

"Betere leerprestaties en een hoger kennisniveau worden op dit moment gezien als dé uitdaging voor het onderwijs. In haar oratie waarschuwt Monique Volman voor de keerzijden van dit accent op individueel presteren. Dit kan bij jongeren leiden tot een gebrek aan betrokkenheid bij de samenleving; voor sommigen door een eenzijdige focus op het eigen succes, voor anderen doordat ze al jong ervaren onderaan de ladder te staan. Ook ‘jongeren betrekken bij de samenleving’ is echter een taak van scholen. Volman pleit ervoor ook aandacht te besteden aan het bevorderen van betrokkenheid als kwaliteit van leerresultaten....."

Meer informatie en de volledige tekst van de oratie is te vinden op
http://www.kohnstamminstituut.uva.nl/persberichten/persbericht_oratieMoniqueVolman.htm

Joseph Kessels verzorgt keynote op het symposium positief onderwijsleerklimaat

Joseph Kessels verzorgt een belangrijke bijdrage aan ons symposium 'Samen werken aan een positief en waarderend onderwijsleerklimaat'.


Kessels is hoogleraar 'Opleidingskundig leiderschap' aan de Open Universiteit en hoogleraar Human Resource Development aan de Universiteit Twente. Naast vele ander functies is hij ook grondlegger van het adviesbureau Kessels & Smit.

Joseph Kessels is een veelgevraagd spreker in binnen- en buitenland en hét voorbeeld van een positieve waarderende benadering.

Meer informatie over Joseph Kessels vindt u op http://josephkessels.com/